Beleidsplan SGB 2017-2020

Algemeen
De Stichting Gastronomische Bibliotheek werd in 1993 opgericht door Johannes van Dam, Joop Witteveen en Bart Cuperus met het doel hun particuliere verzamelingen op het gebied van de geschiedenis van de voeding voor toekomst veilig te stellen. De Stichting besloot in 2006 om het beheer van de bibliotheek op termijn onder te brengen bij de Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam teneinde de collectie adequaat te laten beheren en toegankelijk te maken voor onderwijs, onderzoek en publiekspresentaties.

 

Doelstelling Stichting
De stichting heeft ten doel het verzamelen, bewaren, in stand houden en toegankelijk maken van een bibliotheek, bevattende informatiedragers en voorwerpen over gastronomie, en voorts al hetgeen met een en ander rechtstreeks of zijdelings verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn, alles in de ruimste zin van het woord.
De Stichting tracht haar doel onder meer te verwezenlijken door:

  • het organiseren en bevorderen van tentoonstellingen;
  • het bevorderen van wetenschappelijk onderzoek;
  • het geven van informatie in woord, beeld en geschrift.

 

Activiteiten Stichting
Beheer bibliotheek
Alle onderdelen van de bibliotheek van de Stichting zijn  fysiek in beheer overgedragen aan de Bijzondere Collecties van de UvA en worden behandeld zoals is overeengekomen in de Overeenkomst van Beheer uit 2006. Dit houdt onder meer in dat Bijzondere Collecties voorziet in de conservering, ontsluiting, het beheer en de presentering en beschikbaar stelling van de boeken.
De Stichting zal toezicht uitoefenen op de nakoming van de gemaakte afspraken.

Ontsluiting van het archief van Johannes van Dam
Het bestuur van de Stichting Gastronomische Bibliotheek stelt in 2018 € 15.000,- ter beschikking voor de ontsluiting van het archief van Johannes van Dam. Historicus IJsbrand van Dijk zal in opdracht van de Bijzondere Collecties UvA in 2018 het archief van Johannes van Dam inventariseren, verpakken en via een collectiebeschrijving ontsluiten op de website van Bijzondere Collecties van de UvA.

Stimuleren van onderzoek bij de Bijzondere Collecties UvA
Sinds jaar en dag worden bij de Bijzondere Collecties oude en bijzondere gastronomische boeken verzameld. Zij vormen de collectie Geschiedenis van de Voeding. De collectie Geschiedenis van de Voeding biedt volop mogelijkheden voor onderzoek naar alle aspecten van de geschiedenis van eten en drinken in de Lage Landen. De Stichting Gastronomische Collecties wil het onderzoek naar en het gebruik van deze collecties bevorderen en zal initiatieven hiertoe financieel ondersteunen. Deze initiatieven zijn: de prijsuitreikingen Johannes van Damprijs en de Joop Witteveenprijs; Het Amsterdam Symposium on the History of Food en het Foodie Festival. Daarnaast maakt de Stichting jaarlijks de uitreiking van het Professor J.M. van Winter Stipendium mogelijk.

  • Prijsuitreikingen Johannes van Damprijs en de Joop Witteveenprijs UvA

Bijzondere Collecties wil graag een breder publiek te interesseren voor de gastronomische collecties door het organiseren van een prijsuitreiking op het gebied van de gastronomie. De prijzen worden sinds 2013 jaarlijks uitgereikt in de Aula van de Universiteit van Amsterdam. Aan de prijzen zijn een prijsbord naar een ontwerp van vormgever Joost Swarte en een geldprijs verbonden.
De Johannes van Damprijs is de internationale oeuvreprijs voor een auteur die zich buitengewoon verdienstelijk heeft gemaakt voor de verspreiding van de kennis van de internationale gastronomie. De Johannes van Damprijs wordt jaarlijks uitgereikt.
De Joop Witteveenprijs is de prijs voor de beste historische publicatie op het gebied van de eetcultuur in Nederland en Vlaanderen. De Joop Witteveenprijs wordt vanaf 2017 eenmaal in de twee jaren uitgereikt.

  • Amsterdam Symposium on the History of Food

Met ingang van 2014 wordt naast de prijsuitreiking ook het Amsterdam Symposium on the History of Food georganiseerd. Dit symposium biedt een jaarlijks internationaal ontmoetingspunt voor de kennisuitwisseling op het gebied van de geschiedenis van de voeding. Het symposium wordt georganiseerd door de Bijzondere Collecties van de UvA, in samenwerking met de Amsterdam School of Historical Studies van de UvA en de onderzoeksgroep FOST (Sociale & Culturele Voedingsstudies) van de Vrije Universiteit Brussel.

  • Foodie Festival

Na afloop van het Amsterdam Symposium on the History of Food vindt een jaarlijks evenement plaats bij Bijzondere Collecties waarin de collectie Geschiedenis van de Voeding en het kookboek in het algemeen centraal staat. Er worden tal van activiteiten aangeboden gericht op een groot publiek zoals masterclasses, interviews, lezingen, signeersessies, tentoonstellingen, proeverijen en een pop-up kookboekenhandel.

  • Professor J.M. van Winter Stipendium

Het bestuur van de Stichting Gastronomische Bibliotheek stelt sinds 2015 jaarlijks het Professor J.M. van Winter Stipendium van € 1.000,- ter beschikking aan een student of onderzoeker verbonden aan een universiteit. De prijs wordt uitgereikt tijdens Het Amsterdam Symposium on the History of Food en is ingesteld om het onderzoek naar de geschiedenis van eten en drinken in Nederland te stimuleren binnen de collectie Geschiedenis van de Voeding van de Bijzondere Collecties van de UvA.

Uitreiking van het Mes van Johannes van Dam
Het bestuur van de Stichting Gastronomische bibliotheek heeft het voornemen om jaarlijks een mes uit de nalatenschap van Johannes van Dam uit te reiken op zijn sterfdag op 18 september aan een persoon die zich verdienstelijk heeft gemaakt op het gebied van de gastronomie. Het eerste Mes van Johannes zal in 2018 worden uitgereikt aan Mac van Dinther die onlangs, na 21 jaar, zijn werkzaamheden als restaurantrecensent voor de Volkskrant beëindigde.

Onderzoeksproject Standaardwerk over de geschiedenis van de Nederlandse keuken
De bestuur van de Stichting Gastronomische bibliotheek wil de haalbaarheid onderzoeken van een standaardwerk over de geschiedenis van de Nederlandse keuken.